Leefstijl op recept
Jacqui van Kemenade
312 pagina's
ISBN 9789463191821
Uitgeverij Scriptum Books, 2019
De afgelopen jaren is er steeds meer aandacht gekomen voor de invloed van leefstijl op gezondheid. Wat ooit vooral werd gezien als iets dat thuishoorde in de sfeer van preventie, blijkt inmiddels een belangrijke rol te spelen bij zowel het ontstaan als het herstel van uiteenlopende lichamelijke en psychische klachten. Het boek Leefstijl op recept van Jacqui van Kemenade sluit aan bij deze ontwikkeling en laat zien hoe voeding, beweging, slaap, ontspanning en sociale verbondenheid een plaats kunnen krijgen binnen de gezondheidszorg.
Het toegankelijk maken en in de praktijk toepassen van wetenschappelijke inzichten is niet eenvoudig. Zeker niet wanneer het gaat om een onderwerp dat zich uitstrekt over zoveel verschillende disciplines. Van Kemenade slaagt er echter goed in om de belangrijkste pijlers van een gezonde leefstijl overzichtelijk en begrijpelijk te presenteren. Het boek is duidelijk geschreven voor een breed publiek, maar bevat ook voor zorgprofessionals waardevolle inzichten.
Wat direct opvalt is de positieve toon. Leefstijl wordt niet benaderd vanuit schuld, perfectie of strenge regels, maar vanuit mogelijkheden. De nadruk ligt niet op wat mensen verkeerd doen, maar op wat zij kunnen toevoegen aan hun leven om gezondheid en vitaliteit te ondersteunen. Dat maakt het boek uitnodigend en praktisch.
De auteur bespreekt uiteenlopende thema's zoals voeding, beweging, slaap, stress en ontspanning. Daarbij wordt steeds duidelijk dat gezondheid niet ontstaat door één enkele interventie, maar door de samenhang van verschillende factoren die elkaar beïnvloeden. Juist die integrale benadering sluit goed aan bij de huidige ontwikkelingen binnen de leefstijlgeneeskunde.
Wat mij aanspreekt is dat het boek leefstijl niet presenteert als wondermiddel. In een tijd waarin soms de indruk ontstaat dat voeding of beweging alle gezondheidsproblemen kunnen oplossen, blijft Van Kemenade voldoende genuanceerd. Gezondheid ontstaat immers uit een complex samenspel van biologische, psychologische en sociale factoren.
Tegelijkertijd laat het boek zien hoeveel invloed mensen zelf kunnen uitoefenen op hun gezondheid. Dat is een belangrijke boodschap. Niet omdat gezondheid volledig maakbaar zou zijn, maar omdat veel dagelijkse keuzes wel degelijk verschil kunnen maken voor energie, veerkracht en kwaliteit van leven.
Vanuit mijn eigen achtergrond mis ik af en toe wat meer verdieping over de relatie tussen leefstijl, stressregulatie, trauma en psychologische patronen. Gedragsverandering blijkt in de praktijk immers vaak minder afhankelijk van kennis dan van emoties, overtuigingen en oude copingstrategieën. Juist daar ligt wat mij betreft een interessant raakvlak tussen psychologie en leefstijlgeneeskunde.
Dat neemt niet weg dat Leefstijl op recept een waardevol boek is voor iedereen die geïnteresseerd is in gezondheid, preventie en herstel. Het biedt een toegankelijk overzicht van de belangrijkste leefstijlfactoren en laat zien dat gezondheid niet uitsluitend ontstaat in de spreekkamer of het ziekenhuis, maar ook in de keuzes die mensen iedere dag opnieuw maken.
De kracht van dit boek zit voor mij in de praktische vertaling van wetenschappelijke kennis naar het dagelijks leven. Daarmee vormt het een inspirerende uitnodiging om gezondheid niet alleen te zien als de afwezigheid van ziekte, maar ook als het vermogen om goed voor jezelf te zorgen, veerkracht op te bouwen en actief vorm te geven aan een leven dat bij je past.